Bank Cheque and RBI Rules: ਭਾਰਤੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ (RBI) ਦੇ ਨਵੇਂ ਨਿਯਮਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਦੇ ਬੈਂਕਾਂ ਵਿੱਚ ਚੈੱਕ ਕਲੀਅਰਿੰਗ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਗਾਹਕਾਂ ਨੂੰ ਹੁਣ ਚੈੱਕ ਕਲੀਅਰ ਕਰਨ ਲਈ ਲੰਬੀਆਂ ਕਤਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇੰਤਜ਼ਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। RBI ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖਤਮ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। HDFC ਅਤੇ ICC ਬੈਂਕ ਸਣੇ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਬੈਂਕਾਂ ਨੇ ਇਸ ਨਵੀਂ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਪਣਾ ਲਿਆ ਹੈ।
ਜਾਣਕਾਰੀ ਮੁਤਾਬਕ RBI ਦੇ ਨਵੇਂ ਨਿਯਮਾਂ ਦੇ ਤਹਿਤ ਚੈੱਕ ਕਲੀਅਰਿੰਗ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੁਣ ਇੱਕ ਦਿਨ ਦੇ ਅੰਦਰ ਪੂਰੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਭਾਵ ਤੁਹਾਡਾ ਚੈੱਕ ਇੱਕ ਦਿਨ ਦੇ ਅੰਦਰ ਕਲੀਅਰ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਦੋ ਮੁੱਖ ਪੜਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਪਹਿਲਾਂ, ਬੈਂਕ ਸਵੇਰੇ 10:00 ਵਜੇ ਤੋਂ ਸ਼ਾਮ 4:00 ਵਜੇ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਾਰੇ ਗਾਹਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਜਮ੍ਹਾ ਕੀਤੇ ਗਏ ਚੈੱਕਾਂ ਨੂੰ ਸਕੈਨ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕਲੀਅਰਿੰਗ ਹਾਊਸ ਭੇਜਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਜਿਸ ਬੈਂਕ ਤੋਂ ਪੈਸੇ ਕੱਟੇ ਜਾਣੇ ਹਨ, ਉਸਨੂੰ ਸ਼ਾਮ 7:00 ਵਜੇ ਤੱਕ ਆਪਣੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਹਰੇਕ ਚੈੱਕ ਦਾ ਇੱਕ ਆਈਟਮਾਈਜ਼ਡ "ਐਕਸਪਾਇਰੀ ਟਾਈਮ" ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਦੇਰੀ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਇੱਥੇ ਜਾਣੋ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਪੌਜ਼ੀਟਿਵ ਪੇ ਸਿਸਟਮ?
ਦੂਜੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਤਨਖਾਹ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਲਾਜ਼ਮੀ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇ ਕਿ ਬੈਂਕ ਚੈੱਕ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਅਤੇ ਭਰੋਸੇਮੰਦ ਹਨ। ਖਾਤਾ ਧਾਰਕਾਂ ਨੂੰ ₹50,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੇ ਚੈੱਕਾਂ ਲਈ ਬੈਂਕ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਚੈੱਕ ਦੀ ਫੋਟੋ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਧਿਆਨ ਦੇਣਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ ਕਿ ਬੈਂਕ ਚੈੱਕ ਕਲੀਅਰ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਇਹਨਾਂ ਵੇਰਵਿਆਂ ਨਾਲ ਮੇਲ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਹੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਭੁਗਤਾਨ ਸੁਚਾਰੂ ਢੰਗ ਨਾਲ ਅਤੇ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਦੇ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।
ਗਾਹਕਾਂ ਲਈ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਦਾਇਤਾਂ
ਦਰਅਸਲ, ਬੈਂਕ ਨੇ ਸਾਰੇ ਗਾਹਕਾਂ ਨੂੰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਦਾਇਤਾਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਵੀ ਚੈੱਕ ਜਾਰੀ ਕਰੋ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਓ ਕਿ ਤੁਹਾਡਾ ਬੈਂਕ ਬੈਲੇਂਸ ਕਾਫ਼ੀ ਹੈ। ਨਾਲ ਹੀ, ਤਕਨੀਕੀ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਰੱਦ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਚੈੱਕ 'ਤੇ ਸਾਰੇ ਵੇਰਵੇ ਸਪਸ਼ਟ ਅਤੇ ਸਹੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਭਰੋ।