Sri Lanka Crisis: ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ 70 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ 'ਚ ਆਪਣੇ ਸਭ ਤੋਂ ਖਰਾਬ ਆਰਥਿਕ ਸੰਕਟ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਕੱਲੇ ਮਾਰਚ ਮਹੀਨੇ ਵਿਚ ਹੀ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿਚ 30 ਫੀਸਦੀ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾਈ ਮੁਦਰਾ LKR (LKR) ਦਾ ਮੁੱਲ ਡਾਲਰ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਅੱਧਾ ਰਹਿ ਗਿਆ ਹੈ। ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਜ਼ਰੂਰੀ ਵਸਤਾਂ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਅਸਮਾਨ ਨੂੰ ਛੂਹ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਡੀਜ਼ਲ-ਪੈਟਰੋਲ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੀਆਂ ਵਸਤੂਆਂ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਕਾਫੀ ਵਧ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਆਓ ਦੇਖੀਏ ਉੱਥੇ ਕੀ ਸਥਿਤੀ ਹੈਪੈਟਰੋਲ ਦੀ ਕੀਮਤ2021- LKR 137 pl2022- LKR 254/ਲਿਟ ਇੱਕ ਸਾਲ ਦੀ ਕੀਮਤ ਵਿੱਚ 85% ਬਦਲਾਅ
ਡੀਜ਼ਲ2021- LKR 104/ਲੀਟਰ2022- LKR 176/ਲੀਟਰ ਰਸੋਈ ਗੈਸ2021- LKR 1,493/12.5 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ2022- LKR 2,750/12.5 ਇੱਕ ਸਾਲ ਵਿੱਚ 84% ਤਬਦੀਲੀਹਲਦੀ2019- LKR 659.9/ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ2022- LKR 3,583.33/ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮਰੋਟੀ2019- 62.4/450 ਗ੍ਰਾਮ2022- 80/450 ਗ੍ਰਾਮਚੌਲ2019- 84.1/ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ2022- 162.52/ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮਪਿੰਪਿੰਸੀ2019- 172.7/ਗ੍ਰਾਮ2022- 262.5/ਗ੍ਰਾਮਮਸੂਰ ਦਾਲ2019- 149.8/ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ2022- 325.72/ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮਛੋਲੇ2019- LKR 239.6/ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ2022- 377.55/ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਕੋਲ ਹੁਣ ਕਿੰਨਾ ਪੈਸਾ ਹੈ?ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਦੀ ਆਰਥਿਕ ਦੁਰਦਸ਼ਾ ਦਾ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮੁਦਰਾ ਭੰਡਾਰ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਹੈ। ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮੁਦਰਾ ਭੰਡਾਰ ਵਿੱਚ 70 ਫੀਸਦੀ ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਹੈ। ਫਿਲਹਾਲ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਕੋਲ 2.31 ਬਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਬਚੇ ਹਨ। ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਕੋਲ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮੁਦਰਾ ਦੇ ਰੂਪ 'ਚ ਸਿਰਫ 17.5 ਹਜ਼ਾਰ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਹਨ। ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਅਤੇ ਹੋਰ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਦਰਾਮਦ 'ਤੇ ਇਕ ਸਾਲ ਵਿਚ 91 ਹਜ਼ਾਰ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਖਰਚ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਖਰਚਾ 91 ਹਜ਼ਾਰ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਹੈ ਪਰ ਸ੍ਰੀਲੰਕਾ ਕੋਲ ਸਿਰਫ਼ 17.5 ਹਜ਼ਾਰ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਹਨ।
ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ 'ਤੇ 51 ਬਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਦੇ ਕਰਜ਼ੇ ਦਾ ਬੋਝ ਚੀਨ ਦਾ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ 'ਤੇ 5 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦਾ ਕਰਜ਼ਾ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਜਾਪਾਨ ਵਰਗੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ IMF ਏਸ਼ੀਅਨ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਬੈਂਕ ਵਰਗੀਆਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਕਰਜ਼ਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਸਰਕਾਰੀ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਅਪ੍ਰੈਲ 2021 ਤਕ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ 'ਤੇ ਕੁੱਲ 35 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਦਾ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਕਰਜ਼ਾ ਸੀ ਜੋ ਹੁਣ 51 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ।