Rituals of Wedding Night : ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਵਿੱਚ 16 ਸੰਸਕਾਰਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਵੀ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸੰਸਕਾਰ ਹੈ। ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਵਿਆਹ ਸਿਰਫ਼ ਦੋ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦਾ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਦੋ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਅਤੇ ਦੋ ਵੰਸ਼ਾਂ ਦਾ ਵੀ ਮਿਲਾਪ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸੰਸਕਾਰ ਵਿੱਚ ਕਈ ਰਸਮਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਹਾਗਰਾਤ ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਵੀ ਖਾਸ ਮੰਨੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਸੁਹਾਗਰਾਤ ਨੂੰ ਲਾੜੇ-ਲਾੜੀ ਦੇ ਮਿਲਾਪ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਰਾਤ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਦਿਨ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਰਸਮਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਹੱਤਵ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਦੁਲਹਨ ਦਾ ਦੁੱਧ ਦਾ ਗਲਾਸ ਲਿਆਉਣਾ ਅਤੇ ਮੂੰਹ-ਦਿਖਾਈ ਦੀ ਰਸਮ।
ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਲਾੜਾ-ਲਾੜੀ ਕੀ ਕਰਦੇ ਹਨ?
ਸੁਹਾਗਰਾਤ ਦੇ ਦਿਨ ਲਾੜਾ ਅਤੇ ਲਾੜੀ ਆਪਣੇ ਕੁਲ ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਅਤੇ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਤਰੱਕੀ ਲਈ ਰੱਬ ਦਾ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਧਾਰਮਿਕ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਅਨੁਸਾਰ ਕੁਲ ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਹੀ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਵਾਧਾ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਪੂਰਖਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਿਉਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ?
ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਸੁਹਾਗਰਾਤ ਤੱਕ ਕਈ ਅਜਿਹੀਆਂ ਰਸਮਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਪੂਰਖਿਆਂ (ਪਿਤਰਾਂ) ਦਾ ਸਿਮਰਨ ਅਤੇ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਮਾਨਤਾ ਹੈ ਕਿ ਪੂਰਖਿਆਂ ਦੇ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਨਾਲ ਸੰਤਾਨ ਦਾ ਸੁਖ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜੋਤਿਸ਼ ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਨੁਸਾਰ ਜੇ ਪਿਤਰ ਨਾਰਾਜ਼ ਹੋਣ ਤਾਂ ਸੰਤਾਨ ਸੁਖ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟ ਆ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਕਿਉਂਕਿ ਵਿਆਹ ਦਾ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਵੰਸ਼ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣਾ ਵੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਰਸਮ ਨਿਭਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਦੁਲਹਨ ਦੁੱਧ ਦਾ ਗਲਾਸ ਕਿਉਂ ਲਿਆਉਂਦੀ ਹੈ?
ਸੁਹਾਗਰਾਤ 'ਤੇ ਦੁਲਹਨ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਲਈ ਦੁੱਧ ਦਾ ਗਲਾਸ ਲਿਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਧਾਰਮਿਕ ਅਤੇ ਰਵਾਇਤੀ ਮਾਨਤਾਵਾਂ ਜੁੜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਜੋਤਿਸ਼ ਅਨੁਸਾਰ ਦੁੱਧ ਨੂੰ ਚੰਦਰਮਾ ਅਤੇ ਸ਼ੁੱਕਰ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸ਼ੁੱਕਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਮ ਦਾ ਅਤੇ ਚੰਦਰਮਾ ਨੂੰ ਮਨ ਦਾ ਕਾਰਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮਾਨਤਾ ਹੈ ਕਿ ਦੁੱਧ ਦੇਣ ਨਾਲ ਪਤੀ-ਪਤਨੀ ਦਾ ਰਿਸ਼ਤਾ ਦੁੱਧ ਵਾਂਗ ਸ਼ੁੱਧ, ਪਿਆਰ ਭਰਿਆ ਅਤੇ ਸਥਿਰ ਬਣਿਆ ਰਹੇ।
ਦੁਲਹਨ ਨੂੰ ਤੋਹਫ਼ਾ ਕਿਉਂ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
ਸੁਹਾਗਰਾਤ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਰਸਮ "ਮੂੰਹ-ਦਿਖਾਈ" ਦੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਧਾਰਮਿਕ ਕਥਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸੇ ਮੌਕੇ ਭਗਵਾਨ ਰਾਮ ਨੇ ਮਾਤਾ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪਤਨੀ ਵਰਤ ਨਿਭਾਉਣ ਦਾ ਵਚਨ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਇਸ ਰਸਮ ਦੇ ਤਹਿਤ ਅੱਜਕੱਲ੍ਹ ਦੁਲਹਨ ਨੂੰ ਗਹਿਣੇ, ਮੋਬਾਈਲ ਜਾਂ ਹੋਰ ਤੋਹਫ਼ੇ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਮਾਨਤਾ ਹੈ ਕਿ ਪਤੀ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਦੀਆਂ ਲੋੜਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਨ ਦਾ ਭਰੋਸਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਵਿਹਾਰਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਹ ਨਵੇਂ ਰਿਸ਼ਤੇ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ਗਵਾਰ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਇੱਕ ਤਰੀਕਾ ਵੀ ਹੈ।
ਵੱਡਿਆਂ ਦਾ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਰੂਰੀ
ਸੁਹਾਗਰਾਤ ਦੇ ਮੌਕੇ ਵੱਡੇ-ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਦਾ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਲੈਣਾ ਵੀ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਨਵੇਂ ਵਿਆਹੇ ਜੋੜੇ ਨੂੰ ਸੁਖੀ ਅਤੇ ਸਫਲ ਵਿਆਹਸ਼ੁਦਾ ਜੀਵਨ ਲਈ ਸ਼ੁਭਕਾਮਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹਿੰਦੂ ਪਰੰਪਰਾ ਵਿੱਚ ਹਰ ਨਵੇਂ ਕੰਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵੱਡਿਆਂ ਦੇ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਨਾਲ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਭ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।