Benefits of Giloy: ਇੱਕ ਤਾਜ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਧਿਐਨ ਨੇ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਗਿਲੋਅ (ਟਿਨੋਸਪੋਰਾ ਕੋਰਡੀਫੋਲੀਆ) ਨੂੰ ਤੋੜਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸਮਾਂ ਮਾਨਸੂਨ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। BMC ਪਲਾਂਟ ਬਾਇਓਲੋਜੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਇਸ ਖੋਜ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਗਿਲੋਅ ਦੇ ਤਣਿਆਂ ਦੇ ਚਿਕਿਤਸਕ ਗੁਣ ਬਰਸਾਤ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਸਿਖਰ 'ਤੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਆਚਾਰੀਆ ਬਾਲਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਅਤੇ ਪਤੰਜਲੀ ਰਿਸਰਚ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਦੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਟੀਮ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੇ ਗਏ ਇਸ ਅਧਿਐਨ ਨੇ ਆਯੁਰਵੇਦ ਦੇ ਸਦੀਆਂ ਪੁਰਾਣੇ ਗਿਆਨ 'ਤੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਮੋਹਰ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
ਕੀ ਕਹਿੰਦੀ ਰਿਸਰਚ?
ਹਰਿਦੁਆਰ ਸਥਿਤ ਪਤੰਜਲੀ ਰਿਸਰਚ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ 2022 ਤੋਂ 2024 ਤੱਕ ਲਗਾਤਾਰ 24 ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੱਕ ਗਿਲੋਏ ਪੌਦਿਆਂ 'ਤੇ ਖੋਜ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹਰ ਦੂਜੇ ਮਹੀਨੇ ਗਿਲੋਏ ਸਟੈਮ ਦੇ ਨਮੂਨੇ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਤਕਨੀਕਾਂ (UHPLC-PDA ਅਤੇ HPTLC) ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕੀਤਾ। ਨਤੀਜਿਆਂ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਕਿ ਗਿਲੋਏ ਦੇ ਤਿੰਨ ਮੁੱਖ ਬਾਇਓਐਕਟਿਵ ਮਿਸ਼ਰਣਾਂ - ਕੋਰਡੀਫੋਲੀਓਸਾਈਡ ਏ, ਮੈਗਨੋਫਲੋਰਿਨ, ਅਤੇ ਬੀਟਾ-ਐਕਡੀਸੋਨ - ਦੀ ਗਾੜ੍ਹਾਪਣ ਅਗਸਤ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੀ।
ਗਿਲੋਅ ਦੀ ਵਰਤੋਂ
ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵੀ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਕਿ ਗਿਲੋਅ ਵਿੱਚ ਇਹਨਾਂ ਲਾਭਦਾਇਕ ਤੱਤਾਂ ਦੀ ਗਾੜ੍ਹਾਪਣ ਸਰਦੀਆਂ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਦਸੰਬਰ ਅਤੇ ਫਰਵਰੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਬਸੰਤ ਅਤੇ ਗਰਮੀਆਂ ਦੌਰਾਨ ਗਾੜ੍ਹਾਪਣ ਮੱਧਮ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਖੋਜ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਗਿਲੋਅ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬੁਖਾਰ, ਪ੍ਰਤੀਰੋਧਕ ਸ਼ਕਤੀ ਵਧਾਉਣਾ ਅਤੇ ਸੋਜਸ਼ ਘਟਾਉਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਗਿਲੋਅ ਦੀ ਸਹੀ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਕਟਾਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸ ਤੋਂ ਬਣੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਵਧੇਰੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਸਾਬਤ ਹੋਣਗੀਆਂ।
ਆਯੁਰਵੇਦ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨ ਦਾ ਮੇਲ
ਆਯੁਰਵੇਦ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨ ਦਾ ਸੁਮੇਲ ਆਯੁਰਵੇਦ ਹਮੇਸ਼ਾ ਇਹ ਮੰਨਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਜੜ੍ਹੀਆਂ ਬੂਟੀਆਂ ਦੀ ਕਟਾਈ ਲਈ ਇੱਕ ਖਾਸ ਸਮਾਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਗ੍ਰੰਥ ਬਰਸਾਤ ਦੇ ਮੌਸਮ ਜਾਂ ਬਸੰਤ ਰੁੱਤ ਦੌਰਾਨ ਤਣੇ-ਅਧਾਰਤ ਔਸ਼ਧੀ ਪੌਦਿਆਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਨਵੀਂ ਵਿਗਿਆਨਕ ਖੋਜ ਨੇ ਇਸ ਰਵਾਇਤੀ ਭਾਰਤੀ ਗਿਆਨ ਨੂੰ ਸਹੀ ਸਾਬਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਮਾਨਸੂਨ ਦੌਰਾਨ ਮੀਂਹ ਅਤੇ ਤਾਪਮਾਨ ਪੌਦਿਆਂ ਦੇ ਰੱਖਿਆ ਵਿਧੀ ਨੂੰ ਸਰਗਰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਔਸ਼ਧੀ ਮਿਸ਼ਰਣਾਂ ਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਵਧਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਖੋਜ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਫਾਰਮਾਸਿਊਟੀਕਲ ਕੰਪਨੀਆਂ ਲਈ, ਸਗੋਂ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਵੀ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ ਜੋ ਗਿਲੋਏ ਨੂੰ ਘਰੇਲੂ ਉਪਚਾਰ ਵਜੋਂ ਵਰਤਦੇ ਹਨ।