ਵੈਂਟੀਲੇਟਰ ਨਹੀਂ ਸੀ ਤਾਂ ਕਿਵੇਂ ਹੁੰਦਾ ਸੀ ਮਰੀਜ਼ ਦਾ ਇਲਾਜ? ਇਸ ਨੂੰ ਕਿਸ ਨੇ ਬਣਾਇਆ ਸੀ

Who Invented Ventilator: ਜਦੋਂ ਵਿਗਿਆਨ ਨੇ ਸਾਹਾਂ ਨੂੰ ਮਸ਼ੀਨ, ਵੈਂਟੀਲੇਟਰ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ, ਤਾਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਰਸਤਾ ਮਿਲਿਆ। ਵੈਂਟੀਲੇਟਰ ਦੀ ਕਾਢ ਸਾਬਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਇਨਸਾਨ ਹਾਰਿਆ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਉਸ ਨੇ ਮੌਤ ਨੂੰ ਰੋਕਣਾ ਸਿੱਖ ਲਿਆ ਹੈ।

Ventilator

ਅੱਜ, ਵੈਂਟੀਲੇਟਰ ਆਧੁਨਿਕ ਇਲਾਜ ਦੀ ਰੀੜ੍ਹ ਦੀ ਹੱਡੀ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਕੋਵਿਡ-19 ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦੌਰਾਨ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਗੰਭੀਰ ਹਾਦਸੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਵੈਂਟੀਲੇਟਰ ਉਹ ਮਸ਼ੀਨ ਹੈ, ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮੌਤ ਦੇ ਮੂੰਹ ਤੋਂ ਕੱਢ ਲਿਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਸਵਾਲ ਇਹ ਉੱਠਦਾ ਹੈ: ਜਦੋਂ ਆਹ ਮਸ਼ੀਨਾ ਨਹੀਂ ਸਨ, ਤਾਂ ਉਦੋਂ ਲੋਕ ਸਾਹ ਰੁੱਕਣ ਜਾਂ ਫੇਫੜੇ ਖਰਾਬ ਹੋਣ ‘ਤੇ ਕਿਵੇਂ ਜਿਉਂਦਾ ਬਚਦੇ ਸੀ।

20ਵੀਂ ਸਦੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਵੈਂਟੀਲੇਟਰ ਵਰਗਾ ਕੋਈ ਯੰਤਰ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਡਾਕਟਰ ਉਦੋਂ Manual Respiration, ਜਾਂ ਹੱਥ ਤੋਂ ਸਾਹ ਦੇਣ ਦੀਆਂ ਤਕਨੀਕਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਇਸ ਤਕਨੀਕ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਡਾਕਟਰ ਜਾਂ ਨਰਸ ਮਰੀਜ਼ ਦੇ ਫੇਫੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹਵਾ ਭਰਨ ਲਈ ਮੂੰਹ ਜਾਂ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਟਿਊਬ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਸਨ।

ਇਸਨੂੰ ਮਾਊਥ-ਟੂ-ਮਾਊਥ ਰੈਸੂਸਿਟੇਸ਼ਨ ਜਾਂ ਬੋਲੇਜ ਤਕਨੀਕ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਬੋਲੇਜ ਤਕਨੀਕ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਪੰਪ ਜਾਂ ਚਮੜੇ ਦਾ ਬੈਗ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦਾ ਸੀ ਜਿਸਨੂੰ ਮਰੀਜ਼ ਦੇ ਫੇਫੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹਵਾ ਨੂੰ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਦੇਣ ਲਈ ਦਬਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਹ ਤਰੀਕਾ ਸਿਰਫ ਸੀਮਤ ਸਮੇਂ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਕਈ ਵਾਰ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦਬਾਅ ਕਾਰਨ ਫੇਫੜਿਆਂ ਦੇ ਫਟਣ ਦਾ ਜੋਖਮ ਹੁੰਦਾ ਸੀ।

ਵੈਂਟੀਲੇਟਰ ਦੀ ਅਸਲ ਕਹਾਣੀ 1928 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਅਮਰੀਕੀ ਵਿਗਿਆਨੀ ਫਿਲਿਪ ਡ੍ਰਿੰਕਰ ਅਤੇ ਲੂਈ ਅਗਾਸੀਜ਼ ਸ਼ਾਅ ਨੇ ਪਹਿਲਾ "ਲੋਹੇ ਦਾ ਫੇਫੜਾ" ਬਣਾਇਆ। ਇਹ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਧਾਤ ਦਾ ਸਿਲੰਡਰ ਸੀ ਜੋ ਮਰੀਜ਼ ਦੀ ਗਰਦਨ ਤੱਕ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।

ਇਸ ਮਸ਼ੀਨ ਨੇ ਬਾਹਰੀ ਦਬਾਅ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਮਰੀਜ਼ ਦੀ ਛਾਤੀ ਨੂੰ ਫੈਲਾ ਕੇ ਅਤੇ ਸੁੰਗੜ ਕੇ ਸਾਹ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ। ਇਸਨੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਦਿਖਾਇਆ ਕਿ ਕੋਈ ਮਸ਼ੀਨ ਮਨੁੱਖੀ ਸਾਹ ਲੈ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 1950 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ "ਪੌਜ਼ੀਟਿਵ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਵੈਂਟੀਲੇਟਰ" ਆਏ, ਜੋ ਫੇਫੜਿਆਂ ਦੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਉਤੇਜਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਮਰੀਜ਼ ਦੇ ਫੇਫੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਿੱਧਾ ਹਵਾ ਦਾ ਟੀਕਾ ਲਗਾਉਂਦੇ ਸਨ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਨੇ ਆਈਸੀਯੂ ਅਤੇ ਓਪਰੇਟਿੰਗ ਥੀਏਟਰਾਂ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਨੂੰ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਕੋਵਿਡ-19 ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦੌਰਾਨ, ਜਦੋਂ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸਾਹ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਤਕਲੀਫ਼ ਹੋਣ ਲੱਗੀ, ਵੈਂਟੀਲੇਟਰਾਂ ਨੇ ਲੱਖਾਂ ਜਾਨਾਂ ਬਚਾਈਆਂ। ਪਰ ਇਹ ਸਮਝਣਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ ਕਿ ਵੈਂਟੀਲੇਟਰ ਜਾਦੂਈ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਮਰੀਜ਼ ਦੀ ਹਾਲਤ ਨਾਜ਼ੁਕ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਆਕਸੀਜਨ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੇ ਹਨ।