ਆਖ਼ਰ ਕੀ ਹੈ 'Black Box', ਫਲਾਈਟ ਕਰੈਸ਼ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਨਸ਼ਟ, ਖੁੱਲ੍ਹ ਜਾਂਦਾ ਹਾਦਸੇ ਦਾ ਸਾਰਾ ਗੁੱਝਾ ਭੇਤ !

ਬਲੈਕ ਬਾਕਸ ਦਾ ਰੰਗ ਚਮਕਦਾਰ ਸੰਤਰੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਹਾਦਸੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਲਬੇ ਵਿੱਚ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਲੱਭਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਨਾਮ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ 'ਬਲੈਕ ਬਾਕਸ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

Plane Crash

Source : PTI

Air India Flight Crash:: ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸਾ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਜਾਂਚ ਏਜੰਸੀਆਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬਲੈਕ ਬਾਕਸ ਦੀ ਭਾਲ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਬਲੈਕ ਬਾਕਸ ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸੇ ਦੇ ਕਾਰਨਾਂ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਭਿਆਨਕ ਹਾਦਸੇ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਹ ਨਸ਼ਟ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।

ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਦਿਲ ਦਹਿਲਾ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸਾ ਵਾਪਰਿਆ। ਇਹ ਫਲਾਈਟ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਤੋਂ ਲੰਡਨ ਜਾ ਰਹੀ ਸੀ। ਜਹਾਜ਼ ਟੇਕਆਫ ਤੋਂ ਸਿਰਫ਼ 5 ਮਿੰਟ ਬਾਅਦ ਹੀ ਹਾਦਸਾਗ੍ਰਸਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਇਸ ਫਲਾਈਟ ਵਿੱਚ 242 ਲੋਕ ਸਵਾਰ ਸਨ। ਹੁਣ ਜਾਂਚ ਏਜੰਸੀਆਂ ਜਹਾਜ਼ ਦੇ ਬਲੈਕ ਬਾਕਸ ਦੀ ਭਾਲ ਕਰਕੇ ਹਾਦਸੇ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਜਾਣਕਾਰੀ ਇਕੱਠੀ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਬਲੈਕ ਬਾਕਸ ਕੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਹਾਦਸੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਤਬਾਹੀ ਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਬਚਦਾ ਹੈ।

ਬਲੈਕ ਬਾਕਸ ਜਹਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਇੱਕ ਅਤਿ-ਆਧੁਨਿਕ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ ਯੰਤਰ ਹੈ, ਜੋ ਕਿਸੇ ਵੀ ਉਡਾਣ ਦੌਰਾਨ ਜਹਾਜ਼ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨੂੰ ਰਿਕਾਰਡ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਡਾਣ ਹਾਦਸੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਇਸ ਯੰਤਰ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ, ਜਾਂਚ ਏਜੰਸੀਆਂ ਹਾਦਸੇ ਦੇ ਕਾਰਨਾਂ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਬਲੈਕ ਬਾਕਸ ਕੀ ਕਰਦਾ ਹੈ?

ਜਹਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਦੋ ਮੁੱਖ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਬਲੈਕ ਬਾਕਸ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਫਲਾਈਟ ਡੇਟਾ ਰਿਕਾਰਡਰ ਅਤੇ ਕਾਕਪਿਟ ਵੌਇਸ ਰਿਕਾਰਡਰ। ਫਲਾਈਟ ਡੇਟਾ ਰਿਕਾਰਡਰ ਲਗਭਗ 25,000 ਕਿਸਮਾਂ ਦੀਆਂ ਤਕਨੀਕੀ ਜਾਣਕਾਰੀਆਂ ਰਿਕਾਰਡ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਗਤੀ, ਉਚਾਈ, ਦਿਸ਼ਾ, ਇੰਜਣ ਦੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ, ਆਟੋ-ਪਾਇਲਟ ਸਥਿਤੀ, ਜਹਾਜ਼ ਦੀ ਰਾਡਾਰ ਪ੍ਰਣਾਲੀ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ, ਕਾਕਪਿਟ ਵੌਇਸ ਰਿਕਾਰਡਰ ਪਾਇਲਟ ਅਤੇ ਸਹਿ-ਪਾਇਲਟ ਵਿਚਕਾਰ ਗੱਲਬਾਤ, ਕਾਕਪਿਟ ਅਲਾਰਮ, ਕੰਟਰੋਲ ਟਾਵਰ ਨਾਲ ਸੰਚਾਰ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਰਿਕਾਰਡ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਹਾਦਸੇ ਦਾ ਕਾਰਨ ਲੱਭਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ

ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸਾਗ੍ਰਸਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਜਾਂਚ ਏਜੰਸੀਆਂ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਤਰਜੀਹ ਬਲੈਕ ਬਾਕਸ ਨੂੰ ਲੱਭਣਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਇਸ ਲਈ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਬਲੈਕ ਬਾਕਸ ਦੀ ਰਿਕਾਰਡਿੰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ ਹੀ ਜਾਂਚ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਜਾਣਕਾਰੀਆਂ ਇਕੱਠੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।

ਇਸ ਨਾਲ, ਉਡਾਣ ਦੇ ਆਖਰੀ ਕੁਝ ਘੰਟਿਆਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਕੱਢੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਪਾਇਲਟ ਨੇ ਹਾਦਸੇ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੀ ਕਿਹਾ, ਉਸਨੇ ਕੀ ਫੈਸਲੇ ਲਏ, ਇਹ ਸਭ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਤਕਨੀਕੀ ਨੁਕਸ, ਮਨੁੱਖੀ ਗਲਤੀ ਜਾਂ ਬਾਹਰੀ ਕਾਰਨਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਖਰਾਬ ਮੌਸਮ, ਪੰਛੀਆਂ ਨਾਲ ਟਕਰਾਉਣ ਆਦਿ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਬਲੈਕ ਬਾਕਸ ਕਿਉਂ ਨਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ

ਬਲੈਕ ਬਾਕਸ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ "ਕਰੈਸ਼ ਪਰੂਫ" ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ 1100°C ਦੇ ਤਾਪਮਾਨ ਅਤੇ 3400 G ਤੱਕ ਦੇ ਝਟਕਿਆਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ 30 ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਡੇਟਾ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅੰਡਰਵਾਟਰ ਲੋਕੇਟਰ ਬੀਕਨ ਵੀ ਹੈ, ਜੋ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਣ 'ਤੇ ਸਿਗਨਲ ਭੇਜਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਲੈਕ ਬਾਕਸ ਦਾ ਨਸ਼ਟ ਹੋਣਾ ਲਗਭਗ ਅਸੰਭਵ ਹੈ।

ਕਾਲਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਬਲੈਕ ਬਾਕਸ ?

ਦਰਅਸਲ, ਬਲੈਕ ਬਾਕਸ ਦਾ ਰੰਗ ਚਮਕਦਾਰ ਸੰਤਰੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਹਾਦਸੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਲਬੇ ਵਿੱਚ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਲੱਭਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਨਾਮ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ 'ਬਲੈਕ ਬਾਕਸ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।