E-Passport India: ਪੁਰਾਣੇ ਪਾਸਪੋਰਟ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਕਿੰਨਾ ਆਧੁਨਿਕ ਹੋ ਗਿਆ ਈ-ਪਾਸਪੋਰਟ, ਜਾਣੋ ਇਸਦੀਆਂ ਕੀ ਨੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ
E-Passport India: ਇੱਕ ਈ-ਪਾਸਪੋਰਟ ਇੱਕ ਮਿਆਰੀ ਪਾਸਪੋਰਟ ਵਰਗਾ ਹੋਵੇਗਾ, ਜਿਸਦੇ ਪੰਨੇ ਹੋਣਗੇ, ਪਰ ਇਸਦੇ ਕਵਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ ਚਿੱਪ ਹੋਵੇਗੀ। ਇਹ ਚਿੱਪ ਪਾਸਪੋਰਟ ਧਾਰਕ ਦੇ ਵੇਰਵਿਆਂ ਨੂੰ ਡਿਜੀਟਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਟੋਰ ਕਰੇਗੀ।
E-Passport India: ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਉੱਨਤ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਨਾਲ ਲੈਸ ਈ-ਪਾਸਪੋਰਟਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਨਵੇਂ ਈ-ਪਾਸਪੋਰਟ ਨੂੰ ਕਈ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪੁਰਾਣੇ ਪਾਸਪੋਰਟ ਨਾਲੋਂ ਕਾਫ਼ੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਉੱਨਤ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ RFID ਚਿੱਪ, ਐਨਕ੍ਰਿਪਟਡ ਬਾਇਓਮੈਟ੍ਰਿਕਸ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜੋ ਇਮੀਗ੍ਰੇਸ਼ਨ ਕਾਊਂਟਰਾਂ 'ਤੇ ਤਸਦੀਕ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਨਗੀਆਂ ਅਤੇ ਨਕਲੀ ਬਣਾਉਣਾ ਲਗਭਗ ਅਸੰਭਵ ਬਣਾ ਦੇਣਗੀਆਂ।
ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਹੁਣ ਤੋਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਾਰੇ ਪਾਸਪੋਰਟ ਈ-ਪਾਸਪੋਰਟ ਹੋਣਗੇ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਮੌਜੂਦਾ ਗੈਰ-ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ ਪਾਸਪੋਰਟ ਆਪਣੀ ਮਿਆਦ ਪੁੱਗਣ ਦੀ ਮਿਤੀ ਤੱਕ ਵੈਧ ਰਹਿਣਗੇ। ਜੇ ਤੁਸੀਂ 28 ਮਈ, 2025 ਨੂੰ ਜਾਂ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਨਵਾਂ ਪਾਸਪੋਰਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜਾਂ ਆਪਣਾ ਪਾਸਪੋਰਟ ਰੀਨਿਊ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਤੁਹਾਡਾ ਨਵਾਂ ਪਾਸਪੋਰਟ ਇੱਕ ਈ-ਪਾਸਪੋਰਟ ਹੋਵੇਗਾ।
ਈ-ਪਾਸਪੋਰਟ ਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰੇਗਾ?
ਈ-ਪਾਸਪੋਰਟ ਪੁਰਾਣੇ ਪਾਸਪੋਰਟ ਵਰਗਾ ਦਿਖਾਈ ਦੇਵੇਗਾ, ਪੁਰਾਣੇ ਪਾਸਪੋਰਟ ਦੇ ਸਮਾਨ ਪੰਨਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਪਰ ਇਸਦੇ ਕਵਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ ਚਿੱਪ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਵੇਗੀ। ਇਹ ਚਿੱਪ ਪਾਸਪੋਰਟ ਧਾਰਕ ਦਾ ਨਾਮ, ਫੋਟੋ, ਫਿੰਗਰਪ੍ਰਿੰਟ ਅਤੇ ਹੋਰ ਨਿੱਜੀ ਵੇਰਵਿਆਂ ਨੂੰ ਡਿਜੀਟਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਟੋਰ ਕਰੇਗੀ। ਇਸ ਚਿੱਪ ਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ 'ਤੇ ਮਸ਼ੀਨ ਦੁਆਰਾ ਸਕਿੰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਡੇਟਾ ਡਿਜੀਟਲੀ ਦਸਤਖਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਦਲਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ।
ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਜਾਅਲੀ ਪਾਸਪੋਰਟ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਮਸ਼ੀਨ ਤੁਰੰਤ ਇਸਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾ ਲਵੇਗੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਮੌਜੂਦਾ ਪਾਸਪੋਰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਲਿਖੀ ਸਾਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਮੌਜੂਦਾ ਪਾਸਪੋਰਟਾਂ ਨਾਲ ਇਮੀਗ੍ਰੇਸ਼ਨ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵੀ ਸਮਾਂ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਹੈ। ਨਵੇਂ ਪਾਸਪੋਰਟ ਇਸ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਸਰਲ ਬਣਾਉਣਗੇ। ਮੌਜੂਦਾ ਪਾਸਪੋਰਟਾਂ ਲਈ ਚੈਕਪੁਆਇੰਟਾਂ ਦੌਰਾਨ ਲੰਬੀਆਂ ਲਾਈਨਾਂ ਵਿੱਚ ਉਡੀਕ ਕਰਨੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਈ-ਪਾਸਪੋਰਟਾਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਨਾਲ, ਲੰਬੀਆਂ ਲਾਈਨਾਂ ਵਿੱਚ ਉਡੀਕ ਘੱਟ ਜਾਵੇਗੀ, ਅਤੇ ਯਾਤਰੀਆਂ ਲਈ ਦਾਖਲਾ ਅਤੇ ਨਿਕਾਸ ਬਹੁਤ ਆਸਾਨ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।
ਪੁਰਾਣੇ ਪਾਸਪੋਰਟਾਂ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ?
ਨਵੇਂ ਈ-ਪਾਸਪੋਰਟ ਜਾਰੀ ਕਰਨ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਨੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਹੈਰਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪੁਰਾਣੇ ਪਾਸਪੋਰਟਾਂ ਦਾ ਕੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਪੁਰਾਣਾ ਪਾਸਪੋਰਟ ਇਸਦੀ ਵੈਧਤਾ ਖਤਮ ਹੋਣ ਤੱਕ ਵੈਧ ਰਹੇਗਾ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਈ-ਪਾਸਪੋਰਟ ਉਦੋਂ ਹੀ ਮਿਲੇਗਾ ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਇਸਨੂੰ ਖੁਦ ਰੀਨਿਊ ਕਰਨ ਜਾਓਗੇ। ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਪੁਰਾਣੇ ਪਾਸਪੋਰਟਾਂ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਬਦਲਣ ਦੀ ਕੋਈ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਈ-ਪਾਸਪੋਰਟ ਸੇਵਾ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਹੁਣ ਇਸਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਹਰ ਪਾਸਪੋਰਟ ਦਫ਼ਤਰ ਤੋਂ ਸਿਰਫ਼ ਈ-ਪਾਸਪੋਰਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜਾਣਗੇ। ਸਰਕਾਰ ਜਨਤਾ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਸੁਵਿਧਾ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਇਸ ਕੰਮ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਪੂਰਾ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।
ਹੁਣ ਤੱਕ ਕਿੰਨੇ ਈ-ਪਾਸਪੋਰਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ?
ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਤੱਕ 8 ਮਿਲੀਅਨ ਈ-ਪਾਸਪੋਰਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਮਿਸ਼ਨਾਂ ਦੁਆਰਾ 60,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਈ-ਪਾਸਪੋਰਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਮੰਤਰਾਲਾ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਦੇ ਹਰ ਲੋਕ ਸਭਾ ਹਲਕੇ ਵਿੱਚ ਪਾਸਪੋਰਟ ਸੇਵਾ ਕੇਂਦਰ ਵੀ ਖੋਲ੍ਹ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਤੱਕ, 511 ਕੇਂਦਰ ਖੋਲ੍ਹੇ ਗਏ ਹਨ, ਅਤੇ ਜਲਦੀ ਹੀ ਬਾਕੀ 32 ਲੋਕ ਸਭਾ ਹਲਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਹਨਾਂ ਕੇਂਦਰਾਂ ਨੂੰ ਖੋਲ੍ਹਣ ਦੀਆਂ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਚੱਲ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਮਈ 2025 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਪਾਸਪੋਰਟ ਸੇਵਾ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਸੰਸਕਰਣ 2.0 ਦੇ ਤਹਿਤ, 37 ਖੇਤਰੀ ਪਾਸਪੋਰਟ ਦਫ਼ਤਰ, 93 ਪਾਸਪੋਰਟ ਸੇਵਾ ਕੇਂਦਰ ਅਤੇ 451 ਡਾਕਘਰ ਪਾਸਪੋਰਟ ਸੇਵਾ ਕੇਂਦਰ ਕਾਰਜਸ਼ੀਲ ਹਨ। ਇਸਦਾ ਗਲੋਬਲ ਸੰਸਕਰਣ, GPSP V2.0, 28 ਅਕਤੂਬਰ, 2025 ਨੂੰ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਨਵੇਂ ਸਿਸਟਮ ਵਿੱਚ AI ਚੈਟਬੋਟਸ, ਵੌਇਸ ਬੋਟਸ, ਅਤੇ ਡਿਜੀਲਾਕਰ, ਆਧਾਰ ਅਤੇ ਪੈਨ ਨਾਲ ਏਕੀਕਰਣ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਵੇਗਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਤਸਦੀਕ ਆਸਾਨ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ।
ਟਾਪ ਹੈਡਲਾਈਨ
ਟ੍ਰੈਂਡਿੰਗ ਟੌਪਿਕ
