Brain shrink: ਜ਼ਿਆਦਾ ਬੈਠਣ ਨਾਲ ਸੁੰਗੜ ਸਕਦਾ ਦਿਮਾਗ ? ਜਾਣੋ ਕਿੰਨੇ ਘੰਟੇ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਹੀਂ ਬੈਠਣਾ ਚਾਹੀਦਾ

ਦਿਮਾਗ਼ ਸਰੀਰ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਅੰਗ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਸਰੀਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਅੰਗਾਂ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਸਾਡੀ ਸੋਚ, ਸਮਝ, ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ ਅਤੇ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਵੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਦਿਮਾਗ ਦੀ ਸਿਹਤ ਦਾ ਵੀ ਧਿਆਨ ਰੱਖਣਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।

Brain

Source : ABPLIVE AI

ਦਿਮਾਗ਼ ਸਰੀਰ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਅੰਗ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਸਰੀਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਅੰਗਾਂ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਸਾਡੀ ਸੋਚ, ਸਮਝ, ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ ਅਤੇ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਵੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਦਿਮਾਗ ਦੀ ਸਿਹਤ ਦਾ ਵੀ ਧਿਆਨ ਰੱਖਣਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।

ਭਾਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਦਿਨ ਭਰ ਸਰਗਰਮ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋ, ਦਫ਼ਤਰ ਦੀਆਂ ਪੌੜੀਆਂ ਚੜ੍ਹਦੇ-ਉਤਰਦੇ ਹੋ, ਬਹੁਤ ਤੁਰਦੇ ਹੋ ਪਰ ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਬੈਠਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਇਹ ਤੁਹਾਡੇ ਦਿਮਾਗ ਨੂੰ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਨਵੀਂ ਖੋਜ ਸੁਝਾਅ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਦਿਮਾਗ ਦੇ ਉਹਨਾਂ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸੁੰਗੜਨ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜੋ ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ ਤੇ ਫੈਸਲਾ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਸਦੇ ਲਈ ਤੁਹਾਨੂੰ ਆਪਣਾ ਬੈਠਣ ਦਾ ਸਮਾਂ ਘਟਾਉਣਾ ਪਵੇਗਾ।

ਵੈਂਡਰਬਿਲਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਮੈਮੋਰੀ ਐਂਡ ਅਲਜ਼ਾਈਮਰ ਸੈਂਟਰ ਦੇ ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੇ 7 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਮਿਆਦ ਵਿੱਚ 404 ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ (ਔਸਤ ਉਮਰ 71) ਦੇ ਗਤੀਵਿਧੀ ਪੱਧਰਾਂ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਔਸਤਨ ਦਿਨ ਵਿੱਚ 13 ਘੰਟੇ ਬੈਠਦੇ ਸਨ। ਇਹ ਗਿਣਤੀ ਯਾਤਰਾ, ਡੈਸਕ ਨੌਕਰੀਆਂ, ਖਾਣੇ ਅਤੇ ਖਾਲੀ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧਦੀ ਹੈ।

ਖੋਜ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਬੈਠਣਾ ਤੁਹਾਡੇ ਦਿਮਾਗ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਨਿਯਮਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਸਰਤ ਕਰਦੇ ਹੋ। 7 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਕਿ ਜੋ ਬਾਲਗ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਬੈਠੇ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਿਮਾਗ ਵਿੱਚ ਸੁੰਗੜਨ ਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਗਿਰਾਵਟ ਵਧੇਰੇ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਇਹ ਖੋਜਾਂ ਇਸ ਵਿਚਾਰ ਨੂੰ ਚੁਣੌਤੀ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਕਸਰਤ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਬੈਠਣ ਨਾਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਜਿਹੜੇ ਲੋਕ ਜ਼ਿਆਦਾ ਬੈਠਦੇ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਿਮਾਗ ਦੇ ਉਹਨਾਂ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ ਜੋ ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ ਤੇ ਅਲਜ਼ਾਈਮਰ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਤੇ ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ ਟੈਸਟਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਮਾੜਾ ਰਿਹਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹਿਪੋਕੈਂਪਲ ਵਾਲੀਅਮ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਗਿਰਾਵਟ ਵੀ ਦਿਖਾਈ, ਜੋ ਕਿ ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ ਲਈ ਦਿਮਾਗ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਖੇਤਰ ਹੈ ਅਤੇ ਅਲਜ਼ਾਈਮਰ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਵਾਲੇ ਪਹਿਲੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।

ਪਿਛਲੀ ਖੋਜ ਨੇ ਬੈਠਣ ਨੂੰ ਦਿਲ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ, ਸ਼ੂਗਰ ਤੇ ਕੈਂਸਰ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਹੈ ਤੇ ਇਹ ਅਧਿਐਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਮਾੜੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਮਾਗ ਦੇ ਸੁੰਗੜਨ ਨੂੰ ਜੋੜਦਾ ਹੈ। ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਬੈਠਣ ਨਾਲ ਦਿਮਾਗ ਵਿੱਚ ਖੂਨ ਦੀਆਂ ਨਾੜੀਆਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਸੋਜ ਵਧ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਦਿਮਾਗ ਦੇ ਸੈੱਲਾਂ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਵਿਘਨ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਦਿਮਾਗ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਕਿਵੇਂ ਕਰੀਏ?

ਤਕਨਾਲੋਜੀ, ਸਮਾਰਟਫੋਨ, ਏਆਈ ਅਤੇ ਰਿਮੋਟ-ਕੰਟਰੋਲ ਹਰ ਚੀਜ਼ ਨੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵੀ ਸੁਵਿਧਾਜਨਕ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਕੋਈ ਹੈਰਾਨੀ ਦੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਲੋਕ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲੋਂ ਕਿਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਮਾਂ ਬੈਠ ਕੇ ਬਿਤਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਕੋਵਿਡ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਔਸਤਨ 9 ਘੰਟੇ ਬੈਠ ਕੇ ਬਿਤਾਉਂਦਾ ਸੀ ਪਰ ਹੁਣ ਇਹ ਅੰਕੜਾ 12 ਘੰਟੇ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ। ਦਿਮਾਗੀ ਸਿਹਤ ਬਾਰੇ ਚਿੰਤਤ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਬੈਠਣ ਦਾ ਸਮਾਂ ਘਟਾਉਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।